developing a site ( part 1 )

သူငယ္ခ်င္းတို႔ေရ… မေတြ႔တာလဲၾကာျပီ   မဂၤလာရွိေသာ… သာယာေအးခ်မ္းေသာ… ေပ်ာ္ရႊင္စရာ Christmas ခ်ိန္ခါေလး ျဖစ္ၾကပါေစေနာ္။

ဒီ တစ္ေလာ ကြၽန္ေတာ္လည္း အလုပ္ပိေနတာနဲ႔ ဘေလာ့ေလးကို ပစ္ထားသလိုေတာင္ ျဖစ္သြားတယ္။ လာလည္ၾကတဲ႔ သူငယ္ခ်င္းေတြကိုလည္း ေတာင္းပန္ပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္ ပိုဒ့္ေတြ ျပန္တင္နိုင္ေအာင္ ၾကိဳးစားပါ့မယ္။ ရန္ကုန္မွာက သိတဲ႔ အတိုင္းပဲ ဒီ အခ်ိန္ေရာက္ရင္ မီးက ေဖာက္လာျပီေလ။ အဲဒီေတာ့ အိမ္မွာလည္း မီးလာတဲ႔ အခ်ိန္ေလးမွာပဲ computer သံုးျဖစ္တာဆိုေတာ့၊ နည္းနည္းေတာ့ သည္းခံျပီး ေစာင့္ေပးၾကပါလို႔ အရင္ဆံုး ေတာင္းဆိုပါရေစ။

အခုကြၽန္ေတာ္ စိတ္ထဲမွာ လုပ္ခ်င္စိတ္ျပင္းျပေနတာ တစ္ခုရွိတယ္ဗ်။ အဲ့ဒါ ဘာလဲဆိုေတာ့ ASP.NET နဲ႔ CMS ေလးတစ္ခုေလာက္ ေဆာက္ခ်င္တာပါ။ CMS ဆိုရင္ အရမ္းက်ယ္ေနမယ္ထင္တယ္။ ကြၽန္ေတာ္လည္း တစ္ခါမွ မလုပ္ဖူးဘူးဗ်။ ဒါေၾကာင့္ အခု စလုပ္မလားလို႔။ နည္းနည္းခ်င္းစီေပါ့ဗ်ာ။ အရင္ဆံုး ကိုယ္ပိုင္ ဘေလာ့ေလး တစ္ခုစျပီးေတာ့လုပ္ၾကည့္ပါမယ္။ ဘယ္ေတာ့ ျပီးမလဲေတာ့ မသိဘူးေပါ့။ ညီတို႔လည္း ကြၽန္ေတာ္နဲ႔ အတူတူ လုိက္ျပီး လုပ္ၾကည့္ေစခ်င္တယ္။ အနည္းဆံုးေတာ့ အေတြ႔အၾကံဳေလးေတြ ရမွာပါ။

ဒီ project ေလး လုပ္ဖို႔ ဘာေတြ လုပ္မလဲေပါ့။ အရင္ဆံုး လိုတာက စလုပ္ဖို႔လိုတာပါ။ ကဲ.. အခု အရင္ဆံုး ကြၽန္ေတာ္က ဘေလာ့ေလးရဲ႕ design အတြက္ google ကေန free template ေတြ လိုက္ရွာလိုက္တယ္ဗ်ာ။ အခုကြၽန္ေတာ္သေဘာက်တဲ႔ template ေလးက ဒီမွာပါ။

http://media.freewebtemplates.com/templates/zip/5650.zip

ညီတို႔ စိတ္ၾကိဳက္ template ေလးေတြ ရွာလိုက္ပါ။
http://www.freewebsitetemplates.com/
မွာလည္း template လန္းလန္းေလးေတြ ရွိတယ္။ template တစ္ခု download လုပ္လိုက္ျပီဆိုရင္ သူ႔မွာ မ်ားေသာအားျဖင့္ html file တစ္ဖိုင္ရယ္၊ CSS file တစ္ဖိုင္ရယ္၊ Image folder တစ္ခုရယ္ ပါလာေလ့ရွိပါတယ္။ အဲ့ဒါေတြကိုအေျခခံျပီး ကြၽန္ေတာ္လိုခ်င္တဲ႔ design ေလး ရလာေအာင္ ျပဳျပင္ရမွာပါ။ အခုစျပီးျပင္ပါ့မယ္။ ကြၽန္ေတာ္ VS2008 မွာ new website တစ္ခု ေဆာက္လိုက္ပါတယ္။ Template မွာ ပါလာတဲ႔ Image folder နဲ႔ Css folder ကို project ထဲ copy – paste လုပ္ျပီး ထည့္လိုက္ပါတယ္။ ျပီးရင္ index.htm file ေလးကိုပါ project ထဲကိုထည့္လိုက္ပါတယ္။ ျပီးေတာ့ အဲ့ဒီထဲမွာ ပါတဲ႔ html code ေတြကို ၾကည့္ျပီး အရင္ဆံုး Home page ကို စျပီး design ဆြဲပါတယ္။ အခုထိ ကြၽန္ေတာ္ လုပ္ျပီးသမွ်ကို 
http://www.sevenlamp.co.cc/home.aspx
မွာ ၀င္ေရာက္ၾကည့္ နိုင္ပါတယ္။ အားလံုး ျပီးသြားရင္ေတာ့ ဒီ wordpress.com ကေန အိမ္ေျပာင္းေတာ့မယ္။ ( ေမွ်ာ္မွန္းထားတာပါပဲ )

ကြၽန္ေတာ္လည္း ဆက္ျပီး design ျပင္လိုက္ဦးမယ္ဗ်ာ။ ေနာက္မွဆက္ၾကတာေပါ့။

Database Replication (part 1)

Database Replication (Synchronization)

ဒီေန႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ database synchronization နဲ႔ ပတ္သက္တဲ႔ အေၾကာင္းေလး နည္းနည္း ေျပာၾကရေအာင္ဗ်ာ။ database ကို synchronize လုပ္တယ္ဆိုတာဘာလဲ? တစ္ခုထက္ပိုတဲ႔ database ေတြထဲမွာ data ေတြကိုအတူတူရွိေနေအာင္ ျပဳလုပ္ျခင္းလို႔ ေျပာရမယ္ထင္တယ္။ ဒီလိုဗ်ာ.. ကြၽန္ေတာ္မွာ database 2 ခုရွိတယ္ db_A နဲ႔ db_B ဆိုပါေတာ့။ အဲ့ဒီ database ၂ ခုကို synchronization လုပ္ခ်င္တယ္။ db_A ထဲကို ထည့္လိုက္တဲ႔ data ေတြကို db_B ထဲမွာပါ ေရာက္သြားေစခ်င္တာေပါ့။ ဒီလို လုပ္ထားျခင္း အားျဖင့္ အေၾကာင္း တစ္ခုခုေၾကာင့္ database တစ္ခုပ်က္သြားခဲ႔ရင္ တျခား တစ္ခုကေန data ေတြကို ျပန္ရေစနိုင္မယ္ေလ။ ေနာက္ တျခား အသံုး၀င္တဲ႔ ေနရာေတြ အမ်ားၾကီး ရွိဦးမယ္ဗ်။

Database replication မွာ publisher, distributor နဲ႔ subscriber ဆိုျပီး အဓိက ဇာတ္လိုက္ ၃ ေယာက္ရွိတယ္ဗ်။

pic_1

Publisher ဆိုတာက replication မွာ dataေတြ ပို႔လႊတ္မယ့္ database ပါ။

Subscriber ဆိုတာကေတာ့ publisherက ပို႔လိုက္တဲ႔ data ေတြကို လက္ခံမယ့္ database ပါ။

Distributor ဆိုတာကေတာ့ data ေတြကို သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေပးတဲ႔သူလို႔ ေျပာရမယ္ထင္တယ္။ replication နဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ႔ replication status data ေတြကို သိမ္းထားေပးတဲ႔ database ပါ။

အိုေက အေပၚမွာ ေျပာခဲ႔သလို db_A ကေန db_B ကို replication လုပ္မယ္ဆိုရင္။ db_A က publisher, db_B က subscriber ပါ။ publisher နဲ႔ subscriber က ကြန္ပ်ဴတာ တစ္လံုးထဲမွာ ျဖစ္နိုင္သလို၊ local area network ထဲမွာလည္း ျဖစ္နိုင္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ internet ထဲမွာ ရွိတဲ႔ server ၂ လံုးမွာလည္း ျဖစ္နိုင္ပါတယ္။ distributor database ကိုလည္း publisher computer ထဲမွာ ျဖစ္ျဖစ္၊ subscriber computer ထဲမွာ ျဖစ္ျဖစ္၊ ဒါမွမဟုတ္လည္း တျခား ကြၽန္ပ်ဴတာ တစ္လံုးမွာပဲ ျဖစ္ျဖစ္ ထားလို႔ ရပါတယ္။ အခုကြၽန္ေတာ္ေျပာမယ့္ example ေလးမွာေတာ့ publisher ေရာ၊ subscriber ေရာ၊ distributor ေရာ ကို ကြန္ပ်ဴတာ တစ္လံုးထဲမွာ ထားမွာပါ(ဒီတစ္လံုးပဲရွိတာေလ)

ကဲ အရင္ဆံုး Replication လုပ္မယ့္ database ၂ ခုကို အရင္ေဆာက္လိုက္ပါ။ publisher လုပ္မယ့္စက္မွာ db_A နဲ႔ subscriber စက္မွာ db_B ကိုေဆာက္လိုက္ပါ။ ျပီးရင္ အဲ့ဒီ database ေတြထဲမွာ table လည္းေဆာက္ရဦးမယ္ေနာ္။ table ေဆာက္တဲ႔ေနရာမွာ database 2 ခုလံုးမွာ table အေရအတြက္ အတိအက် တူစရာမလိုပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ replicate လုပ္မယ့္ table ေတာ့ တူရမယ္။ အခု sample အေနနဲ႔ ဒီလိုေလး ေဆာက္ေပးလိုက္ပါ။

Column Name	Data Type	Allow Nulls
ID	int	Unchecked
Name	varchar(50)	Checked
Remark	varchar(250)	Checked

ဒီေနရာမွာ မွတ္ထားဖို႔ လိုတာက replicate လုပ္မယ့္ table မွာ primary key ပါကိုပါရွိရမယ္။ ဒါေၾကာင့္ ID column ကို primary key အျဖစ္သက္မွတ္ေပးလိုက္ပါ။ database ေဆာက္ table ေတြ create လုပ္ျပီးရင္ေတာ့ replication လုပ္မယ့္ အပိုင္းေရာက္ျပီ။ replication လုပ္ဖို႔အတြက္ publisher computer ထဲမွာ Distributor configuration အရင္ လုပ္ေပးရပါမယ္။

ပံု(၂) မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း SQL Server Management Studio ထဲက replication folder ကို right click လုပ္ျပီး Configure Distribution ကိုေရြးပါ။

pic_2

ဒါဆိုရင္ ပံု(၃)မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း Configure Distribution Wizard ေလး ေပၚလာပါလိမ့္မယ္။ Next ကို ဆက္ႏွိပ္လိုက္ပါ။

Pic_3

Pic_4

ပံု(၄) ကေတာ့ distributor database location ေရြးခိုင္းတာပါ။ distributor ကို publisher စက္မွာ ထားမွာလား။ ဒါမွမဟုတ္ တျခားစက္တစ္လံုးလံုးမွာ ထားမွာလားဆိုတာကို ဒီအဆင့္မွာ ေရြးနိုင္ပါတယ္။ အခုကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ publisher စက္မွာပဲ distributor ကိုထားမွာ ျဖစ္တဲ႔အတြက္ေၾကာင့္ default အတိုင္းပဲ ထားျပီး Next ဆက္ႏွိပ္ပါမယ္။ replication လုပ္ဖို႔အတြက္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ computer မွာ SQL Server Agent Run ေနဖို႔လိုတယ္ဗ်။ အဲ့ဒီ agent မrun ရေသးဘူးဆိုရင္ ပံု(၅) မွာျပထားတဲ႔အတိုင္း ေပၚလာလိမ့္မယ္။ run ထားျပီးသာဆိုရင္ေတ့ ေပၚမွာ မဟုတ္ပါဘူး။

Pic_5

Pic_6

ပံု(၆)-ဒီအဆင့္မွာေတာ့ snapshot folder location ေရြးခုိင္းပါတယ္။ snapshot folder ဆိုတာက publisher database မွာ changes လုပ္သမွ်ကို သိမ္းထားေပးတဲ႔ transaction log folder လို႔ ေျပာလို႔ရမယ္ထင္တယ္။ ဒီ folder ကို subscriber computer ကေန လွမ္းျပီး ဖတ္မွာ ျဖစ္လို႔ subscriber computer ကေန access လုပ္လို႔ရတဲ႔ location မွာ ျဖစ္ရပါမယ္။ ကြၽန္ေတာ္အခုလုပ္သလိုမ်ိဳး publisher နဲ႔ subscriber က same computer ဆိုရင္ေတာ့ ဒီအတိုင္းထားလိုက္လည္း ရပါတယ္။ same computer မဟုတ္ဘူးဆိုရင္ေတာ့ ဒီေနရာမွာ netword share folder location ကိုထည့္ေပးရပါမယ္။ ဒီလိုမ်ိဳးေပါ့ \\pub_computer\ReplData.

Pic_7

ပံု(၇)-ဒီအဆင့္မွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ distribution database ရဲ႕ name နဲ႔ ူlocation ကို ရိုက္ေပးရမွာပါ။ default ဒီအတိုင္းေလးပဲ ထားလိုက္ျပီး Next ပါမယ္။ ပံု(ဂ)- ပံု(၉)- ပံု(၁၀)-မွာ Next ေတြနွိပ္ျပီး Finished လိုက္ပါ။

Pic_8

Pic_9

Pic_10

Pic_11

ဒါဆို ကြၽန္ေတာ္တို႔ ပံု(၁၁) မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း Distributor ကို configure လုပ္တာ ေအာင္ျမင္စြာ ျပီးဆံုးသြားပါျပီ။

အခုကြၽန္ေတာ္ Publisher စေဆာက္ပါမယ္။ ပံု(၁၂) မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း Publications Folder ကို right click လုပ္ျပီး New Publication ကိုေရြးပါ။ ဒါဆို ပံု(၁၃) မွာ ျပထားသလို ေပၚလာပါလိမ့္မယ္။ Next ကိုႏွိပ္ပါ။

Pic_12

Pic_13

Pic_14

ပံု(၁၄)-အဆင့္မွာေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ publication လုပ္ခ်င္တဲ႔ database ကိုေရြးေပးရမွာပါ။ အခုကြၽန္ေတာ္တို႔ db_A ကိုေရြးလိုက္ပါတယ္။ ပံု(၁၅)-အဆင့္မွာေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ publication type ကိုေရြးေပးရမွာပါ။ publication type အဓိက ၃ မ်ိဳးရွိပါတယ္။

-       Snapshot publication

-       Transactional publication

-       Merge publication

ကြၽန္ေတာ္အခု Transactional publication ကိုေရြးျပီး Next ပါမယ္။

Pic_15

Pic_16

ပံု(၁၆)-အဆင့္မွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ publish လုပ္ခ်င္တဲ႔ Articles(table) ေတြကိုေရြးရပါတယ္။ ျပီးရင္ Article Properties ထဲကို ၀င္ျပီး၊ ပံု(၁၇) မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း “Keep existing object unchanged” ကိုေရြးေပးလိုက္ပါမယ္။ ဆိုလိုတာကေတာ့ အကယ္လို႔ subscriber table ထဲမွာ data ေတြ ရွိေနရင္ ဒီအတိုင္းပဲ ထားမယ္လို႔ ေျပာတာပါ။

Pic_17

Pic_18

ပံု(၁၈)-အဆင့္မွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ article ေတြအတြက္ row filter ေပးလို႔ရပါတယ္။ table ထဲမွာ ရွိသမွ် row ေတြအားလံုးကို publish မလုပ္ပဲ condition စစ္ျပီးမွ လုပ္ခ်င္ရင္ ဒီေနရာမွာ Add button ႏွိပ္ျပီး filter ထည့္လို႔ ရပါတယ္။ အခုကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ မထည့္ေတာ့ပါဘူး။

Pic_19

ပံု(၁၉)-ဒီအဆင့္မွာေတာ့ အေပၚcheckbox ေလးကို check လုပ္ျပီး Next ဆက္ႏွိပ္ပါ။ ဒါဆို ေနာက္အဆင့္မွာ ပံု(၂၀)- မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း Agent Security setting လုပ္ေပးရပါမယ္။

Pic_20

Pic_21

ပံု(၂၁)-မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း SQL Server Agent service account နဲ႔ run မယ္လို႔ ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ေနာက္ျပီး Publisher database ကို ၀င္ဖို႔အတြက္ SQL Server login account ထည့္ေပးရပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ SQL Server install လုပ္တုန္းက password မေပးခဲ႔ဘူးဆိုရင္ေတာ့၊ By impersonation the process account ဆိုတာကို ေရြးလိုက္ပါ။

Pic_22

Pic_23

Pic_24

ပံု(၂၂)- မွာ Next ႏွိပ္၊ ပံု(၂၃)- မွာ နံမည္ေပးျပီး Finished လိုက္ပါ။ ဒါဆို ပံု(၂၄)-မွာ ျပထားသလိုမ်ိဳး publisher ေဆာက္တဲ႔ ကိစၥ အဆင္ေျပသြားပါျပီ။

အခု ေနာက္ဆံုး ကြၽန္ေတာ္တို႔ Subscriber ေဆာက္ဖို႔ပဲ က်န္ပါေတာ့တယ္။ ပံု(၂၅) မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း ခုနကြၽန္ေတာ္တို႔ ေဆာက္လိုက္တဲ႔ publisher ကို right click ႏွိ္ပ္ျပီး New Subscription ကိုေရြးလိုက္ပါ။

Pic_25

Pic_26

ပံု(၂၆) ကို Next လိုက္ရင္ ပံု(၂၇) မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ အခုေရြးလိုက္တဲ႔ publisher ေလးကို ေတြ႔ရပါမယ္၊ Next ထပ္ႏွိပ္ပါ။ ဒါဆို ေနာက္တဆင့္(ပံု-၂၈)မွာ Distribution Agent location ေရြးရပါတယ္။ Distribution Agent ဆိုတာက Transactional Replication မွာ publisher ထဲက data ေတြ ဆြဲေပးတဲ႔ process ကို ေျပာတာပါ။ Transaction Replication မွာ PUSH နဲ႔ PULL ဆိုျပီး type ၂ မ်ိဳးရွိပါတယ္။ PUSH ကိုသံုးရင္ distribution agent က publisher computer ေပၚမွာေနျပီး subscriber ကို replicate data ေတြ တြန္းပို႔ေပးပါတယ္။ PULL ကိုေရြးလိုက္ရင္ေတာ့ distribution agent က subscriber computer ေပၚမွာေနျပီး publisher ဆီကေန replication data ေတြကို ဆြဲခ်ေပးပါတယ္။ အခုကြၽန္ေတာ္ကေတာ့ PUSH ကိုပဲေရြးလိုက္ပါတယ္။

Pic_27

Pic_28

ပံု(၂၉)-အဆင့္မွာေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ subscriber database ကိုေရြးေပးရပါတယ္။ အကယ္၍ subscriber က တျခားစက္မွာဆိုရင္ “Add Subscriber” button ေလးကိုႏွိပ္ျပီး ေရြးေပးရပါမယ္။ အခုကြၽန္ေတာ္က db_B database ကိုေရြးျပီး Next လိုက္ပါမယ္။

ပံု(၃၀)-အဆင့္မွာေတာ့ Subscriber အတြက္ Distribution Agent Security Setting လုပ္ေပးရပါတယ္။ ပံု(၃၁) မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း ေရြးျပီး Next လိုက္ပါဦး။

Pic_29

Pic_30

ပံု(၃၃)၊ ပံု(၃၄)၊ ပံု(၃၅) အဆင့္ဆင့္ Next ေတြ ႏွိပ္သြားလိုက္ရင္ ေနာက္ဆံုး ကြၽန္ေတာ္တို႔ Subscription process အဆင္ေျပေျပနဲ႔ ျပီးဆံုးသြားမွာပါ။

Pic_31

Pic_32

Pic_33

Pic_34

Pic_35

အခုကြၽန္ေတာ္တို႔ database ၂ ခု(db_A and db_B)ကို replication လုပ္လို႔ ျပီးသြားပါျပီ။ ဒီ replication တကယ္ေရာ အလုပ္လုပ္ျပီလား စမ္းၾကည့္ရေအာင္။ Databases folder ေအာက္က db_A database ကို right click လုပ္ျပီး new query ေခၚလိုက္ပါ။ ျပီး ပံု(၃၆)မွာ ျပထားတဲ႔အတိုင္း အဲ့ဒီ query ထဲမွာ INSERT STATEMENT တစ္ေၾကာင္းေရးျပီး Run လိုက္ပါမယ္။

Pic_36

ျပီးရင္ db_B ထဲမွာ ၀င္မ၀င္သြားစစ္ဖို႔အတြက္ db_B database အတြက္လည္း ေနာက္ထပ္ query ထပ္ယူပါမယ္။ ျပီး SELECT STATEMENT ေလး ေရးလိုက္ျပီး run လိုက္ပါ။ ကဲ.. db_A ထဲကို ကြၽန္ေတာ္ထည့္လိုက္တဲ႔ record ကို db_B ထဲမွာပါ ေတြ႔ေနရပါျပီ။

Pic_37

အခုကြၽန္ေတာ္ ေျပာသြားတာက database replication မွာ အရိုးရွင္းဆံုး၊ အလြယ္ဆံုး အပိုင္းေလးပါ။ အားလံုး နားလည္ၾကမယ္လို႔လည္း ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ ေနာက္မွာ ပိုျပီး ရႈပ္ေထြးတဲ႔ replication ေတြ အေၾကာင္း ဆက္ေရးပါဦးမယ္။

create your database

ကိုေက်ာ္စြာရဲ႕ cbox ထဲက ေမးခြန္းေလးကို ေျဖေပးရင္းနဲ႔ ကြၽန္ေတာ္ SQL Server 2005 မွာ database တည္ေဆာက္ပံုေလး ေျပာျပေပးခ်င္ပါတယ္။ အရင္ဆံုး SQL Server 2005 ကို run ဖို႔အတြက္ START-> ALL PROGRAM -> MICROSOFT SQL SERVER 2005 -> SQL SERVER MANAGEMENT STUDIO ကို click လိုက္ပါ။ ဒါဆိုရင္ sql server management studio ပြင့္လာျပီး database server login ေတာင္းပါလိမ့္မယ္။ server name ေနရာမွာ ကြၽန္ေတာတို႔က ကိုယ့္စက္ကိုယ္ ဖြင့္မွာျဖစ္လို႔ computer name ဒါမွမဟုတ္ local ဒါမွမဟုတ္ (.) ေလးထည့္ေပးရပါမယ္။ authentication အေကာင့္ အတြက္ေတာ့ ၂ မ်ိဳးေရြးလို႔ရပါတယ္၊ window authentication နဲ႔ ၀င္မယ္ဆိုရင္ login name နဲ႔ password ေပးစရာမလိုပါဘူး။ SQL Server Authentication နဲ႔ ၀င္ရင္ေတာ့ default login name က (sa) ပါ၊ password ကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ SQL Server install လုပ္တုန္းက ေပးထားခဲ႔တဲ႔ password ကိုသံုးရပါမယ္။ တကယ္လို႔ SQL Server install လုပ္တုန္းက မေပးခဲ႔ဘူး ဆိုရင္ေတာ့ window authentication ကိုပဲ ေရြးျပီး ၀င္လိုက္ပါ။

အခုကြၽန္ေတာ္တို႔ server ထဲကို ေရာက္ပါျပီ။ အဲ့ဒီမွာ object explorer ကိုေတြ႔ရမွာပါ။ မေတြ႔ရင္ View Menu -> object explorer ကိုေရြးလိုက္ပါ။ object explorer ထဲမွာ Databases, Security, Replication စသည္ျဖင့္ tree nodes ေလးေတြ ေတြ႔ရပါမယ္။ အဲ့ဒီ ထဲက Databases nodes ေလးထဲကို ထပ္၀င္လိုက္ရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ လက္ရွိ တည္ေဆာက္ထားတဲ႔ databases ေတြကို ေတြ႔ရပါလိမ့္မယ္။ အခုကြၽန္ေတာ္တို႔ database တစ္ခု အသစ္ေဆာက္ဖို႔အတြက္ Databases node ေလးကို right click လုပ္ျပီး new database ဆိုတာကို ေရြးလိုက္ပါ။ new Database window ေလး ေပၚလာပါမယ္။ အဲ့ဒီက database name textbox ထဲမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ တည္ေဆာက္ခ်င္တဲ႔ database အမည္ေလးထည့္ပါ။ owner ကေတာ့ default ပဲထားလိုက္ပါ။ database တစ္ခုအတြက္ .mdf file နဲ႔ .ldf file ဆိုျပီး file ၂ ခု ေဆာက္ေပးပါလိမ့္မယ္၊ ေဆာက္ေပးမယ့္ default location က C:\ ေအာက္က Sql server သြင္းထားတဲ႔ location မွာပါ။ ဒါကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ ၾကိဳက္တဲ႔ location မွာ သြားေဆာက္လို႔လည္း ရပါတယ္၊ database files ဇယားကြက္ထဲက Path ဆိုတဲ႔ ေနရာမွာ သြားေရြးေပးလိုက္ပါ။ ျပီးရင္ေတာ့ OK လုပ္လိုက္ပါ၊ ဒါဆိုရင္ အခု ကြၽန္ေတာ္တို႔ ကိုယ္ပိုင္ database ေလးေဆာက္လို႔ ျပီးပါျပီ။

ဒီ database ေလးထဲမွာ data ေတြသိမ္းဖို႔အတြက္ table ေတြ ထပ္ေဆာက္ေပးဖို႔ လိုအပ္ပါေသးတယ္။ အဲ့ဒီ အတြက္ databases node ေလးထဲက ကြၽန္ေတာ္တို႔ အသစ္ေဆာက္လိုက္တဲ႔ database အမည္ေလးကို ထပ္ဖြင့္လိုက္ရင္ Database Diagrams, Tables, Views စသည္ျဖင့္ ထပ္ေတြ႔ရပါမယ္။ အဲ့ဒီမွာ Tables nodes ေလးကို right click လုပ္ျပီး new table ကို ေရြးလိုက္ပါ။ ဒါဆို ကြၽန္ေတာ္တို႔ table အသစ္ေဆာက္ဖို႔ ေနရာကို ေရာက္ပါမယ္။ အဲ့ဒီ ေနရာမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ table ထဲမွာ သိမ္းခ်င္တဲ႔ record ေတြအတြက္ သိမ္းမယ့္ column(field) ေတြေၾကျငာေပးရပါမယ္။ column name ေနရာမွာ ကိုယ္ၾကိဳက္တယ္ အမည္ေပးရမယ္၊ တခု သတိထားဖို႔က အဲ့ဒီ အမည္အတြက္ space ေတြ မထည့္ေပးပါနဲ႔။ ထည့္ေပးလို႔ မရဘူးမဟုတ္ဘူးေနာ္၊ မထည့္ေပးတာက program ေတြကေန ျပန္ေခၚသံုးမယ့္ အခါ ပိုျပီး အဆင္ေျပေစပါတယ္။ ျပီးရင္ အဲ့ဒီ column အတြက္ သိမ္းမယ့္ data type ကို ေၾကျငာေပးရပါမယ္။ allow null ဆိုတဲ႔ checkbox ေလးကေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အခုေဆာက္လိုက္တဲ႔ column ေလးမွာ data မထည့္လို႔ မရဘူး၊ ထည့္ကို ထည့္ရမယ္လို႔ သက္မွတ္ခ်င္ရင္ off လုပ္ရျပီး၊ မထည့္လည္း ရမယ္ဆိုရင္ on ေပးရမွာပါ။ ဒီနည္းအားျဖင့္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ စိတ္ၾကိဳက္ ေကာ္လံေတြ ေဆာက္ေပးရပါမယ္။
ဥပမာ အားျဖင့္

column name	data type	allow nulls
CategoryID	int	off
CategoryName	varchar(50)	on

စသည္ျဖင့္ေပါ့။

columns ေတြ ေဆာက္လို႔ ျပီးျပီဆိုရင္ table တစ္ခုမွာ လိုအပ္တဲ႔ primary key ကိုသက္မွတ္ေပးရပါမယ္။ ကိုယ္ သက္မွတ္ခ်င္တဲ႔ column ေလးကို ေရြးျပီး toolbar ေပၚက ေသာ့ပံု icon ေလးကို ႏွိပ္လိုက္ရံုပါပဲ။ ျပီး အဲ့ဒီ primary key ကို auto တိုးသြားေစခ်င္ရင္ေတာ့ ေအာက္နားက column properties ထဲမွာ Identity Specification ဆိုတာ ေနရာမွာ (Is Identity) ကို Yes လုပ္ေပးရပါမယ္။ အားလံုးျပီးသြားျပီဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ အခုေဆာက္လိုက္တဲ႔ table ေလးကို save လုပ္လိုက္ပါေတာ့။ အိုေက ဒါဆိုရင္ အခုကြၽန္ေတာ္တို႔ table ေတြ ေဆာက္တက္ပါျပီ။

ကြၽန္ေတာ္ နမူနာေလး ေဆာက္ျပထားတဲ႔ video training ေလးကို ဒီမွာ ေဒါင္းျပီး ၾကည့္ၾကည့္လို႔ ရပါတယ္။
http://www.sendspace.com/file/0i0j43

basic of SQL Statement (part 8)

ဒီေန႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ SQL Server 2005 မွာ function ေတြကိုယ္တိုင္ ေဆာက္ျပီး သံုးတဲ႔ ပံုစံေလး ေလ့လာလိုက္ရေအာင္ဗ်ာ။ function ၂ မ်ိဳးေဆာက္လို႔ရတယ္ဗ်။ Table-valued function နဲ႔ Scalar-valued function တိုျဖစ္ပါတယ္။ Table-valued function ရဲ႕ return type က table တစ္ခုလိုမ်ိဳး column တစ္ခုထက္ပိုတဲ႔ data ေတြကို return ျပန္ပါတယ္။ Scalar-valued function ကေတာ့ return value အေနနဲ႔ column တစ္ခုပဲ return ျပန္ပါတယ္။ အရင္ဆံုး scalar-valued function ေလး တစ္ခုေလာက္ ေရးၾကည့္ရေအာင္။ မေန႔တုန္းက ေရးခဲ႔တဲ႔ category ေတြနဲ႔ total balance ထုတ္တဲ႔ query ေလးကို ျပန္ေရးပါ့မယ္။

select category.*,
(
	select sum(balance)
	from item
	where item.categoryid = category.categoryid
) as totalbalance
from category

result:

CategoryID	CategoryName	Status	totalbalance
1	Computer	Active	16
2	Stationary	Active	15
3	Electronic	Active	4
4	Clothes	Inactive	NULL
5	Kitchen wares	Inactive	NULL

အိုေက ဒီquery ထဲမွာ ေရးထားတဲ႔ subquery ေလးကို ကြၽန္ေတာ္က function ေလးခြဲျပီး ေရးခ်င္တာပါ။ အဲ့ဒီလိုေရးလိုက္ျခင္းအားျဖင့္ query ေရးတဲ႔ ေနရာမွာ ပိုျပီးရွင္းသြားမယ္။ ဒီေနရာမွာ ကြၽန္ေတာ္လိုခ်င္တာက totalbalance တစ္ခုထဲျဖစ္တဲ႔ အတြက္ scalar-valued function ေဆာက္ပါမယ္။ ဒီလိုပါ…

CREATE FUNCTION GetTotalBalance (@CategoryID int)
RETURNS int
AS
BEGIN
	DECLARE @TotalBalance int
	SELECT @TotalBalance = SUM(balance)
	FROM Item
	WHERE CategoryID = @CategoryID
	RETURN @TotalBalance
END

Function ေဆာက္ဖို႔ CREATE FUNCTION keyword ကိုသံုးပါတယ္။ ျပန္ျပင္ဖို႔အတြက္ေတာ့ ALTER FUNCTION နဲ႔

ALTER FUNCTION GetTotalBalance (@CategoryID int)
RETURNS int
AS
BEGIN
	DECLARE @TotalBalance int
	SELECT @TotalBalance = SUM(balance)
	FROM Item
	WHERE CategoryID = @CategoryID
	RETURN @TotalBalance
END

ဖ်က္ဖို႔အတြက္ေတာ့ DROP FUNCTION keyword တို႔ကို သံုးပါတယ္။

DROP FUNCTION GetTotalBalance

ဒီ function မွာ CategoryID ကို parameter လက္ခံျပီး item table ထဲမွာ အဲ့ဒီ categoryID ရဲ႕ totalbalance ကို return ျပန္ပါတယ္။ အိုေက အခုကြၽန္ေတာ္တို႔ ဒီ function ကို create လုပ္ျပီးသြားျပီဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ရဲ႕ query ေတြမွာ ျပန္ေခၚသံုးလို႔ ရပါျပီ။

select category.*, dbo.GetTotalBalance(categoryID)
from category

result:

CategoryID	CategoryName	Status	totalbalance
1	Computer	Active	16
2	Stationary	Active	15
3	Electronic	Active	4
4	Clothes	Inactive	NULL
5	Kitchen wares	Inactive	NULL

ကဲ ေနာက္ထပ္ FUNCTION တစ္မ်ိဳးက Table-valued function. အခုကြၽန္ေတာ္ categoryname, totalbalance နဲ႔ totalamount တို႔ကို ထုတ္ျပခ်င္ပါတယ္။ အဲ့ဒီ အတြက္ Table-value function ေလး ေဆာက္ရေအာင္။ သူလည္းပဲ Create function keyword ကိုပဲ သံုးပါတယ္။

CREATE FUNCTION GetItemByCategory()
RETURNS TABLE
AS
RETURN
(
    SELECT categoryname,
        sum(balance) as totalBalance,
        sum(price * balance) as totalamount
    FROM Item inner join category
	ON item.categoryID = category.categoryID
    GROUP BY categoryname
)

ျပီးရင္ အဲ့ဒီ function ေလးကို ဒီလို ေခၚပါမယ္

select * from GetItemByCategory()

result:

Categoryname	totalBalance	totalamount
Computer	16	105000
Electronic	4	960000
Stationary	15	7500

basic of SQL Statement (part 7)

ဒီေန႔လည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ SQL statement ေတြအေၾကာင္းပဲ ဆက္ေျပာရေအာင္ဗ်ာ။ subquery အေၾကာင္းေျပာခ်င္လို႔ဗ်။ ကြၽန္ေတာ္က category table ထဲက categoryID 1, 3, 5 နဲ႔ တူတာေတြ ထုတ္ခ်င္တယ္ဆိုရင္… OR ကိုသံုးရင္ ဒီလိုေရးရမယ္…

select * from category
where categoryid = 1 or categoryid = 3 or categoryid = 5

result:

CategoryID	CategoryName	Status
1	Computer	Active
2	Stationary	Active
3	Electronic	Active

categoryID အမ်ားၾကီး ကိုခုလိုမ်ိဳး စစ္မယ္ဆိုရင္ OR ကိုသံုးရတာ အဆင္မေျပေတာ့ပါဘူး။ ဒီအခါမွာ In keyword ကိုသံုးျပီး ခုလိုေရးလို႔ရပါတယ္…

select * from category
where categoryid in ( 1, 2, 3 )

result:

CategoryID	CategoryName	Status
1	Computer	Active
2	Stationary	Active
3	Electronic	Active

အခုကြၽန္ေတာ္က စုစုေပါင္း ကုန္လက္က်န္ ၅ခု ထက္မ်ားတဲ႔ category ေတြကို ထုတ္ျပခ်င္တယ္ဆိုရင္…

select * from category
where categoryid in (
	select categoryid from item
	group by categoryid
	having SUM(balance)>5
)

result:

CategoryID	CategoryName	Status
1	Computer	Active
2	Stationary	Active

အေပၚက ေရးထားတဲ႔ query ကို တစ္ပိုင္းခ်င္း အရင္ run ၾကည့္လိုက္
select categoryid from item
group by categoryid
having SUM(balance)>5
ကို run ရင္ အေျဖက 1,2 ဆိုျပီးထြက္လာမယ္၊ အဲ့ဒီ result ကိုမွ ေပၚက query က in နဲ႔ ျပန္စစ္ယူသြားတာ။ ဒီလို query တစ္ခုထဲမွာပါတဲ႔ ေနာက္ထပ္ query ကို subquery ဒါမွမဟုတ္ inner query လို႔ေခၚပါတယ္။ အခု where ေနာက္မွာ ေရးတဲ႔ subquery မွာ column အမ်ားၾကီးထုတ္လို႔မရဘူး။ where ေနာက္က condition စစ္ထားတဲ႔ column တစ္ခုကိုပဲထုတ္ေပးရတယ္။ select ေနာက္မွာ column တစ္ခုအေနနဲ႔လည္း subquery ကိုသံုးလို႔ရပါေသးတယ္။ ဥပမာဗ်ာ.. ကြၽန္ေတာ္က category အားလံုးနဲ႔ သူတို႔ရဲ႕ ကုန္လက္က်န္စုစုေပါင္းကိုပါ ျပခ်င္တယ္ဆိုရင္….။

select *, (
	select sum(balance)
	from item
	where category.categoryid = item.categoryid
	group by item.categoryid
) as totalbalance
from category

result:

CategoryID	CategoryName	Statius	totalbalance
1	Computer	Active	16
2	Stationary	Active	15
3	Electronic	Active	4
4	Clothes	Inactive	NULL
5	Kitchen wares	Inactive	NULL

ဒီ query ေလးမွာ အဓိက ထုတ္တာကေတာ့ category table ပဲ၊ totalbalance column အတြက္မွ ေနာက္ထပ္ query ကိုထပ္ေခၚသြားတာ။ ဒီေနရာမွာ သတိထားရမွာက subquery ထဲကေန ထြက္လာမယ့္ value က only one row ပဲျဖစ္ရမယ္။ ဒါေၾကာင့္ where category.categoryid = item.categoryid ဒီအပိုင္းေလး ထည့္ေရးေပးရတယ္။ ဟုတ္ျပီ… ဒါဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ subquery ဘယ္လိုေရးရလဲဆိုတာ နည္းနည္း သိေလာက္ပါျပီ။ အခု အေပၚက query ကိုပဲ ၾကည့္ပါ select ထဲမွာ ေနာက္ထပ္ select ေတြ ထပ္ေရးေတာ့ query ကိုၾကည့္လိုက္ရင္ ရႈပ္ေနသလို ျဖစ္ေနလိမ့္မယ္။ ဒီအခါမ်ိဳးမွာ ပိုျပီး ရွင္းသြားဖို႔အတြက္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ကိုယ္ပိုင္ function ေတြေဆာက္ျပီး ေရးလို႔ရပါတယ္။ အိုေက.. function ေတြအေၾကာင္းကို ေနာက္မွ ဆက္ေျပာရေအာင္။

basic of SQL Statement (part 6)

Sql statement ေတြဘက္ကိုေတာ့ မလွည့္ျဖစ္တာ ေတာ္ေတာ္ၾကာသြားျပီ။ ကြၽန္ေတာ္လည္း ေရးခ်င္တာေတြကေတာ့ အမ်ားၾကီး အခ်ိန္ကမရွိဘူးျဖစ္ေနတာနဲ႔ ေရွ႕မဆက္နိုင္ဘူးျဖစ္ေနတာ။ ဘာဘဲျဖစ္ျဖစ္ ရတဲ႔အခ်ိန္ေလးလုျပီး ကြၽန္ေတာ္သိသေလာက္ေတာ့ ထပ္ေရးေနဦးမွာမို႔ အားေပးၾကပါဦးဗ်ာ။ ကဲ… ကြၽန္ေတာ္တို႔ select statement ကို ေျပာလက္စ ဆက္ပါဦးမယ္။ table တစ္ခုထဲက data ကို ထုတ္ၾကည့္တာကိုေတာ့ နားလည္ေလာက္ျပီထင္ပါတယ္။ အခု ကြၽန္ေတာ္တို႔ တစ္ခုထက္ပိုတဲ႔ table ေတြထဲက data ေတြကို ထုတ္ၾကည့္ရေအာင္။ ဥပမာဗ်ာ… item table ထဲက record အားလံုးျပမယ္ဆိုပါေတာ့။ ဒါေပမယ့္ categoryid အစား categoryname ကိုျပခ်င္တယ္ဆိုရင္၊ item table နဲ႔ category table ၂ ခုကို ခ်ိတ္ရေတာ့မွာပါ။ ဟုတ္ျပီ… ဒါဆိုရင္ table ေတြ ခ်ိတ္ဖို႔အတြက္ ဘာေတြလိုလဲ… ?

ဟုတ္ကဲ႔ table တစ္ခုနဲ႔ တစ္ခုခ်ိတ္ဆက္တာကို join လုပ္တယ္လို႔ ေခၚပါတယ္။ join နည္း ၃ မ်ိဳးရွိပါတယ္။

၁) cross join

Cross join ကေတာ့ table ၂ ခုကို comer(,) ခံျပီး join တာပါ။ ဒီလိုမ်ိဳးပါ

select item.*, category.categoryName
from item, category

result

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Remark	CategoryName
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-	Computer
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-	Computer
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	15000	5	-	Computer
4	First Eleven Book	2	500	15	-	Computer
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-	Computer
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-	Computer
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-	Stationary
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-	Stationary
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	15000	5	-	Stationary
4	First Eleven Book	2	500	15	-	Stationary
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-	Stationary
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-	Stationary
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-	Electronic
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-	Electronic
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	15000	5	-	Electronic
4	First Eleven Book	2	500	15	-	Electronic
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-	Electronic
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-	Electronic
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-	Clothes
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-	Clothes
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	15000	5	-	Clothes
4	First Eleven Book	2	500	15	-	Clothes
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-	Clothes
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-	Clothes
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-	Kitchen wares
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-	Kitchen wares
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	15000	5	-	Kitchen wares
4	First Eleven Book	2	500	15	-	Kitchen wares
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-	Kitchen wares
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-	Kitchen wares

cross join လို႔ ဆိုတဲ႔ အတိုင္းပါပဲ။ ဒီပံုစံက table ၂ ခုကို ေျမွာက္လို႔ရတဲ႔ အတိုင္း result ထြက္ပါတယ္။ item ထဲမွာက record ၆ ေၾကာင္း၊ category ထဲမွာက record ၅ ေၾကာင္း ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အေပၚက query ကို run လိုက္ရင္ record စုစုေပါင္း အေၾကာင္း ၃၀ ထြက္ပါလိမ့္မယ္။ item table ထဲက record ၁ေၾကာင္းစီ အတြက္ category table ထဲမွာ record ရွိသေလာက္ကို ထုတ္ျပသြားတာပါ။ ကြၽန္ေတာ္က ့ အကုန္မထုတ္ပဲ item table ထဲမွာ ပါတဲ႔ categoryID နဲ႔ category table ထဲမွာပါတဲ႔ categoryID တူတဲ႔ record ေတြပဲ ထုတ္ျပခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ထြက္လာတဲ႔ result ကို condition ျပန္စစ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ where ကို သံုးျပီး အခုလို ေရးရပါမယ္။

select item.*, category.categoryName
from item, category where item.categoryID = category.categoryID

result

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Remark	CategoryName
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-	Computer
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-	Computer
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	15000	5	-	Computer
4	First Eleven Book	2	500	15	-	Stationary
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-	Electronic
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-	Electronic

၂) inner join
Inner join က cross join ကို where ထည့္ထားတဲ႔ ပံုစံနဲ႔ တူပါတယ္။ table ၂ ခုကို join ဖို႔အတြက္ On keyword ကိုသံုးပါတယ္။ ဒီလိုမ်ိဳးပါ..

select item.*, category.categoryName
from item inner join category
on item.categoryID = category.categoryID

result

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Remark	CategoryName
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-	Computer
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-	Computer
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	15000	5	-	Computer
4	First Eleven Book	2	500	15	-	Stationary
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-	Electronic
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-	Electronic

inner join နဲ႔ေရးထားတဲ႔အတြက္ item table ထဲက categoryID က category table ထဲမွာ ရွိမေနဘူးဆိုရင္ အဲဒီ record ကို ထုတ္ျပေပးမွာမဟုတ္ပါဘူး။ ဟုတ္ျပီ တစ္ခါတေလမွာ ကြၽန္ေတာ္က item table ထဲက အားလံုးထုတ္ျပခ်င္တယ္၊ category table ထဲမွာ ရွိရင္ category name ျပျပီး၊ မရွိရင္ေတာ့ null ပဲေပၚလာခ်င္တယ္ဆိုရင္။ တနည္းအားျဖင့္ table တခုခုကို မူတည္ျပီး ျပခ်င္တယ္ဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ inner join ကိုသံုးလို႔ မရေတာ့ပါဘူး။ ဒီအခါမွာ outer join ကိုသံုးရေတာ့မွာပါ။

၃) outer join
Outer join ကို ၂ ပိုင္းထပ္ခြဲနိုင္ပါတယ္။ Left outer join နဲ႔ Right outer join ပါ။ join keyword ရဲ႕ ဘယ္ဖက္က table ကို အကုန္ျပမယ္ဆိုရင္ left join နဲ႔ ေရးရျပီး။ join keyword ရဲ႕ ညာဖက္က table ကို အကုန္ျပခ်င္ရင္ေတာ့ right join နဲ႔ ေရးပါမယ္။

select item.*, category.categoryName
from item left join category
on item.categoryID = category.categoryID

result

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Remark	CategoryName
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-	Computer
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-	Computer
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	15000	5	-	Computer
4	First Eleven Book	2	500	15	-	Stationary
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-	Electronic
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-	Electronic

select item.*, category.categoryName
from item right join category
on item.categoryID = category.categoryID

result

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Remark	CategoryName
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-	Computer
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-	Computer
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	15000	5	-	Computer
4	First Eleven Book	2	500	15	-	Stationary
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-	Electronic
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-	Electronic
NULL	NULL	NULL	NULL	NULL	NULL	Clothes
NULL	NULL	NULL	NULL	NULL	NULL	Kitchen wares

left join လို႔ေရးေရး left outer join လို႔ပဲ ေရးေရး တူတူပါပဲ။ right join နဲ႔ right outer join လည္း တူတယ္ေနာ္။ ေနာက္ဆံုး query result မွာ null ေတြထြက္လာတာ ေတြ႔ရတယ္ေနာ္၊ ဘာလို႔လဲဆိုေတာ့ category table ကို မူတည္ျပီး ယူလိုက္ေတာ့ item table ထဲမွာ မရွိတာေတြအတြက္ null ေတြထြက္လာတာပါ။

basic of SQL Statement (part 5)

အခု ကြၽန္ေတာ္တို႔ Select quary ေတြမွာ count တို႔ sum တို႔ စသည့္ျဖင့္ function ေတြထည့္သံုးၾကည္ရေအာင္။ အဲ့ဒီ function ေတြကို aggregate function ေတြလို႔ ေခၚတယ္။ ဒီလို aggregate function ေတြပါတဲ႔ query ေတြကိုလည္း aggregate query လို႔ေခၚပါတယ္။

Aggregate Functions List

AVG	MIN
CHECKSUM	SUM
CHECKSUM_AGG	STDEV
COUNT	STDEVP
COUNT_BIG	VAR
GROUPING	VARP
MAX

ဒီ function ေတြကို ကြၽန္ေတာ္တို႔ Select ရဲ့ ေနာက္မွာ ျဖစ္ေစ၊ Having ရဲ့ေနာက္မွာ ျဖစ္ေစ၊ သံုးနိုင္ပါတယ္။ ဥပမာ အခုကြၽန္ေတာ္က ItemTable ထဲမွာ ရွိတဲ႔ record အေရအတြက္ကို သိခ်င္တယ္ဆိုပါစို႔။ ဒါဆိုရင္ Count ဆိုတဲ႔ aggregate function ကိုသံုးျပီး ခုလိုေရးရမွာပါ။

SELECT count(*) AS ItemCount FROM item

Result:

ItemCount

6

Count ဆိုတဲ႔ function က ကြၽန္ေတာ္တို႔ Table ထဲမွာ ရွိတဲ႔ record အေရအတြက္ကိုစစ္ေပးပါတယ္။ အဲ့ဒီ function ထဲမွာ * ဒါမွမဟုတ္ ၾကိဳက္ရာ column name ထည့္ေပးရပါမယ္။ ဒီ function ေတြကိုသံုးရင္ ထြက္လာတဲ႔ result မွာ column name မရွိပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ကြၽန္ေတာ္က column name ထည့္ေပးဖို႔အတြက္ AS keyword ကိုသံုးပါတယ္၊ AS ေနာက္မွာ ကြၽန္ေတာ္ေပးခ်င္တဲ႔ ItemCount ဆိုတဲ႔ နံမည္ေလးထည့္ေပးလိုက္ပါတယ္။ တျခား Function ေတြကိုလည္း စမ္းၾကည့္ရေအာင္။ ကြၽန္ေတာ္အခု စုစုေပါင္းကုန္လက္က်န္ကို သိခ်င္တယ္ဆိုရင္။

SELECT sum(balance) AS TotalBalance FROM item

Result:

TotalBalance

35

အခုကြၽန္ေတာ္တို႔ aggregate function ေတြကိုသံုးတဲ႔အခါမွာ table ထဲက record အားလံုးအတြက္ result တစ္ခုထဲထြက္တာကို ေတြ႔ရလိမ့္မယ္။ ဟုတ္ျပီ ဒါဆိုရင္ အခုကြၽန္ေတာ္က Category တစ္ခုစီအတြက္ ကုန္လက္က်န္ကို ၾကည့္ခ်င္တယ္ဆိုရင္ေရာ။ ဒီလိုလုပ္ဖို႔ဆိုရင္ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ Group By keyword နဲ႔ တြဲသံုးေပးဖို႔လိုလာပါျပီ။

SELECT categoryid,sum(balance) AS TotalBalance
FROM item
GROUP BY categoryid

Result:

categoryID	TotalBalance
1	16
2	15
3	4

*** မွတ္ထားစရာ အခ်က္တစ္ခ်က္ရွိေသးတယ္ဗ်။ select ထဲမွာ aggregate function ေတြ ပါျပီဆိုရင္၊ Group By လုပ္ထားတဲ႔ column ေတြကလြဲျပီး တျခား column ေတြကို ထည့္ေရးခြင့္ မရွိပါဘူး***
အခု Having keyword အေၾကာင္းဆက္ေျပာရေအာင္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ေရးတဲ႔ query မွာ condition စစ္စရာေတြ ရွိရင္ where ကိုသံုးရတယ္ဆိုတာ သိျပီးၾကျပီေနာ္။ ဟုတ္ျပီ အဲ့ဒီ where keyword က database ထဲမွာ ရွိတဲ႔ column name ေတြကိုပဲ စစ္လို႔ရပါတယ္။ တခါတေလကြၽန္ေတာ္တို႔က aggregate function ကထြက္လာတဲ႔ result ေတြကို စစ္ဖို႔လိုလာျပီဆိုရင္ေတာ့ Having ကိုသံုးရေတာ့မွာပါပဲ။ ဥပမာ ကုန္လက္က်န္ စုစုေပါင္း ၁၀ ခုထက္နည္းနဲ႔ category ကိုၾကည့္ခ်င္တယ္ဆိုရင္။

SELECT categoryid,sum(balance) AS TotalBalance
FROM item
GROUP BY categoryid
HAVING sum(balance) < 10

Result:

categoryID	TotalBalance
3	4

Having ကို where လိုမ်ိဳးလဲ column ေတြစစ္ဖို႔အတြက္ သံုးလို႔လည္း ရပါတယ္။ category id 1 ရဲ႕ totalbalance ကိုျပဖို႔အတြက္

SELECT categoryid,sum(balance) AS TotalBalance
FROM item
GROUP BY categoryid
HAVING categoryid = 1

Result:

categoryID	TotalBalance
1	16

basic of SQL Statement (part 4)

ဒီေန႔ Select Statement အေၾကာင္းပဲ ဆက္ရေအာင္ဗ်ာ။ WHERE အေၾကာင္းပဲ ဆက္ေျပာပါ့မယ္။ အခုကြၽန္ေတာ္က ကုန္လက္က်န္ ၁၀ ခုထက္နည္းျပီး ေစ်းႏႈန္းကလည္း ၁၀၀၀၀ အထက္ရွိတဲ႔ item ေတြရဲ့ list ကိုၾကည့္ခ်င္တယ္။ ဒါဆိုရင္ ဒီလိုေရးရမွာေပါ့…

SELECT * FROM item
WHERE balance < 10 AND price > 10000

Result :

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
3	ViewSonic 17” Flat CRT	11	15000	5	-
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-

ဒီ query ေလးမွာ ကြၽန္ေတာ္စစ္ခ်င္တဲ႔ condition က ၂ ခုရွိေနတယ္။ balance ၁၀ ခုထက္နည္းရမွာရယ္၊ price ၁၀၀၀၀ ထက္မ်ားရမွာရယ္။ အဲ့ဒီ condition ၂ ခုလံုးမွန္တာကိုပဲ လိုခ်င္တာ ျဖစ္ေတာ့ Where ေနာက္မွာ condition ၂ ခုကို AND နဲ႔ဆက္ျပီးေရးရပါတယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ စစ္ခ်င္တဲ႔ condition ေတြ ၁ခုထက္ပိုမ်ားလာျပီဆိုရင္ အဲ့ဒီ condition ေတြၾကားမွာ AND ဒါမွမဟုတ္ OR ဆိုတဲ႔ keyword ေလးေတြထည့္ေရးေပးရမယ္။ အေပၚက query လိုမ်ိဳး condition ၂ ခုလံုးမွန္မွ result ထြက္ခ်င္တယ္ဆိုရင္ AND ကိုသံုးရျပီး။ condition တစ္ခုမဟုတ္ တစ္ခုမွန္ရံုနဲ႔ result ထြက္ခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ OR ကိုသံုးရမွာပါ။ ဥပမာ အေနနဲ႔ ကြၽန္ေတာ္က electronic ပစၥည္းေတြနဲ႔ computer ပစၥည္းေတြကိုပဲ ၾကည့္ခ်င္တယ္ ဆိုပါစို။ ဒါဆို ဒီလိုေရးရမွာပါ…

SELECT * FROM item
WHERE CategoryID = 1 OR CategoryID = 3

Result :

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-

တခါတေလမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔စစ္ခ်င္တဲ႔ condition က value ၂ ခုၾကားျဖစ္ခဲ႔ရင္ BETWEEN ကိုလည္း သံုးလို႔ရပါတယ္။ ဥပမာ balance ၂ ခုကေန ၁၀ ခု ၾကားထဲက record ေတြ လိုခ်င္တယ္ဆိုရင္…

SELECT * FROM item
WHERE balance BETWEEN 2 AND 10

Result :

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-
3	ViewSonic 17” Flat CRT	11	15000	5	-
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-

ထြက္လာတဲ႔ result ရဲ့ ဆန္က်င္ဘက္ ေျပာင္းျပန္ကို လိုခ်င္တယ္ ဆိုရင္ေတာ့ NOT ကို တြဲသံုးလို႔ ရပါတယ္။

SELECT * FROM item
WHERE balance NOT BETWEEN 2 AND 10

Result:

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-
4	First Eleven Book	2	500	15	-
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-

တစ္ခါတစ္ေလ ကြၽန္ေတာ္တို႔ လိုခ်င္တဲ႔ record ေတြက အစီအစဥ္လိုက္မဟုတ္ဘူး ဆိုရင္ေတာ့ condition စစ္တဲ႔အခါ OR ေတြအမ်ားၾကီးသံုးရမယ့္ အေနအထားေတြ ရွိလာနိုင္ပါတယ္။ ဥပမာ ကြၽန္ေတာ္က ItemID 1,3,5 ကိုထုတ္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ OR သံုးျပီးစစ္ရင္ ဒီလိုမ်ိဳးျဖစ္ပါမယ္။

SELECT * FROM item
WHERE ItemID = 1 OR ItemID = 3 OR ItemID = 5

ဒီလို အေျခအေနမ်ိဳးမွာ ကြၽန္ေတာ္တို႔ IN ကိုသံုးျပီးေရးရင္ ပိုလြယ္မွာပါ။

SELECT * FROM item
WHERE ItemID IN ( 1,3,5 )

Result:

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-
3	ViewSonic 17” Flat CRT	11	15000	5	-
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-

ItemID 1,3,5 ကလြဲျပီး က်န္တာေတြ ျပမယ္ဆိုရင္ေတာ့

SELECT * FROM item
WHERE ItemID NOT IN ( 1,3,5 )

Result:

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-
4	First Eleven Book	2	500	15	-
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-

ဒီေလာက္ဆိုရင္ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ WHERE Condition ေတာ္ေတာ္ေလးစစ္တက္ျပီလို႔ ေျပာလို႔ရပါျပီ။ အခုေနာက္ထပ္ ORDER BY အေၾကာင္း ဆက္ေျပာပါ့မယ္။ Select Query ကေနထြက္လာတဲ႔ result record ေတြကို sorting လုပ္ခ်င္ရင္ Order By keyword ကိုသံုးရမွာပါ။ အိုေက အခုကြၽန္ေတာ္ Item table ထဲက record ေတြအားလံုးၾကည့္ခ်င္တယ္။ ကုန္လက္က်န္အနည္းဆံုးက အေပၚဆံုးမွာျပခ်င္တယ္ဆိုရင္….

SELECT * FROM item
ORDER BY balance

Result:

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
2	A4 Tech Keyboard	1	5000>	1	-
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-
3	ViewSonic 17” Flat CRT	11	15000	5	-
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-
4	First Eleven Book	2	500	15	-

Order by keyword က default အားျဖင့္ ငယ္စဥ္ၾကီးလိုက္(Ascending) စီေပးပါတယ္။ ၾကီးစဥ္ငယ္လိုက္(Descending) စီခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ကိုယ္စီခ်င္တဲ႔ column name ေနာက္မွာ DESC ဆိုျပီးထည့္ေပးရပါမယ္။ ဥပမာ ကုန္လက္က်န္အမ်ားဆံုးကို အေပၚဆံုးကေန ျပခ်င္ရင္…

SELECT * FROM item
ORDER BY balance DESC

Result:

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
4	First Eleven Book	2	500	15	-
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-
3	ViewSonic 17” Flat CRT	11	15000	5	-
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-

အခုလို sorting စီတဲ႔ေနရာမွာ Column တစ္ခုထက္ပိုျပီး စီခ်င္ရင္ comer(,) ေလးေတြ ျခားသြားရံုပါပဲ။ ကုန္လက္က်န္ အနည္းဆံုးကို အရင္စီမယ္၊ ကုန္လက္က်န္ အေရအတြက္ခ်င္း တူရင္ ေစ်းႏႈန္းအမ်ားဆံုးကို အေပၚကထားခ်င္တယ္ဆိုရင္….

SELECT * FROM item
ORDER BY Balance ASC, Price DESC

(*** ASC ကို ထည့္ေရးေရး၊ မေရးေရး ရပါ၏ ***)

Result:

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-
3	ViewSonic 17” Flat CRT	11	15000	5	-
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-
4	First Eleven Book	2	500	15	-

ဒီေလာက္ဆိုရင္ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ Simple Select Query ေတြ ေရးတက္ပါျပီ။

basic of SQL Statement (part 3)

Select Statement

SELECT [ALL | DISTINCT] columnname1 [,columnname2]
FROM tablename1 [,tablename2]
[WHERE condition] [ and|or condition...]
[GROUP BY column-list]
[HAVING "conditions]
[ORDER BY "column-list" [ASC | DESC] ]

SQL Statement ၄ မ်ိဳးမွာျဖင့္ ဒီ select က အရွဳပ္ဆံုးပါပဲဗ်ာ။ user ၾကည့္ခ်င္တဲ႔ result ရဖို႔အတြက္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ select command ကို နည္းလမ္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ သံုးရမွာပါ။ အရႈပ္ဆံုးဆိုလို႔လည္း လန္႔မသြားနဲ႔ဦးေနာ္၊ ဘယ္အရာမဆို မသိရင္ခက္ျပီး သိသြားရင္ေတာ့ လြယ္ပါတယ္။ ကဲ.. အလြယ္ဆံုးကေန စလိုက္ရေအာင္။ ပထမဆံုး ကြၽန္ေတာ္က Category Table ထဲက record ေတြအားလံုးကို user ကို ထုတ္ျပခ်င္တယ္ ဆိုပါေတာ့။ ဒါဆိုရင္ ဒီလိုေရးရမွာပါ။

SELECT * FROM Category

Result :

CategoryID	CategoryName	Status
1	Computer	Active
2	Stationary	Active
3	Electronic	Active
4	Clothes	Inactive
5	Kitchen wares	Inactive

Select command ရဲ႕ ေနာက္မွာ ကိုယ္ထည့္ၾကည့္ခ်င္တဲ႔ column name ေတြေပးရမွာပါ။ ရွိသမွ် ေကာ္လံအားလံုးကို ထုတ္ျပမယ္ဆိုရင္ ကြၽန္ေတာ္အခုေရးလိုက္သလို (*) ကို သံုးလို႔လည္း ရပါတယ္။ ဒါဆို အခုကြၽန္ေတာ္က CategoryID နဲ႔ CategoryName ၂ ခုပဲ ၾကည့္ခ်င္တယ္ဆိုရင္ ဒီလိုျဖစ္သြားမယ္။

SELECT CategoryID,CategoryName FROM Category

Result :

CategoryID	CategoryName
1	Computer
2	Stationary
3	Electronic
4	Clothes
5	Kitchen wares

ဘယ္လိုလဲ လြယ္ပါတယ္ေနာ္။ လြယ္မွာေပါ့ ဒါက အရိုးရွင္းဆံုး select ပံုစံကို။ ကဲ အခုကြၽန္ေတာ္က category table ထဲက record အားလံုးမၾကည့္ခ်င္ဘူး Status က Active ျဖစ္တဲ႔ Category ေတြပဲ ၾကည့္ခ်င္တယ္ ဆိုရင္ Condition ျပန္စစ္ဖို႔လိုလာပါျပီ။ select command မွာ condition စစ္ဖို႔အတြက္ where ရယ္၊ having ရယ္ ၂ ခု ၾကိဳက္တာသံုးခြင့္ရွိပါတယ္။ ဒီ ၂ ခုဘာကြာလဲဆိုတာ ေနာက္မွေျပာျပပါမယ္။ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ ကြၽန္ေတာ္က where ကိုပဲ သံုးျပီး စစ္လုိက္ပါမယ္။

SELECT * FROM Category WHERE Status = ‘Active’

Result :

CategoryID	CategoryName	Status
1	Computer	Active
2	Stationary	Active
3	Electronic	Active

ဒါဆိုရင္ေတာ့ record ၃ ေၾကာင္းပဲ ျပပါေတာ့မယ္။

နက္ဖန္မွဆက္ေရးေတာ့မယ္ဗ်ာ။ ဒီေန႔ ျပန္ရေတာ့မွာမို႔လို႔။

basic of SQL Statement (part 2)

Update Statement

update tablename
set columnname = newvalue [,columnxname = newvaluex...]
where columnname OPERATOR value [and|or columnnamex OPERATOR valuex];

ကြၽန္ေတာ္တို႔ရဲ့ table ထဲက data ေတြကို ျပန္ျပီး ျပင္ခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ SQL Update Command ကိုသံုးပါတယ္။ Update Command ကို Set keyword နဲ႔ တြဲျပီး သံုးပါတယ္။ ဥပမာအေနနဲ႔ ခုနတုန္းက insert quary 2 မွာ ကြၽန္ေတာ္က categoryid နဲ႔ categoryname ၂ ခုပဲထည့္လိုက္တယ္၊ status ကိုမထည့္ေပးလုိက္ဘူး။ ဒါဆိုရင္ status က NULL value အေနနဲ႔ ရွိေနမွာပါ။ ဒါကို အခု ကြၽန္ေတာ္က Active လို႔ထည့္ေပးခ်င္တယ္ဆိုပါေတာ့… ဒါဆိုရင္ ဒီလိုေရးရပါမယ္။

UPDATE Category
SET Status = ‘Active’
WHERE CategoryID = 2

ဒီ update quary ေလးမွာ ေရးလုိက္တာေတြကေတာ့ UPDATE command ရဲ႕ အေနာက္မွာ ကိုယ္ျပင္ခ်င္တဲ႔ tablename ထည့္ေပးရမယ္။ ျပီးရင္ SET keyword ရဲ႕ ေနာက္မွာ ကိုယ္ျပင္ခ်င္တဲ႔ column name = value ကို comer(,) ေလးခံျပီး ၾကိဳက္သေလာက္ထည့္ေပးလို႔ရပါတယ္။ အခု example မွာေတာ့ ကြၽန္ေတာ္က Status column တစ္ခုထဲျပင္ခ်င္တာမို႔တခုထဲေပးတာပါ။ ျပီးေနာက္မွာမွ WHERE keyword ကိုသံုးျပီး ကြၽန္ေတာ္ျပင္ခ်င္တဲ႔ report ကိုေရြးထုတ္ပါတယ္။ CategoryID 2 နဲ႔ ညီတဲ႔ record ကိုပဲျပင္မယ္ဆိုတဲ႔ သေဘာပါ။ WHERE မပါပဲလည္း ေရးလို႔ရပါတယ္။ အဲ့လိုေရးလိုက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ Category table ထဲက record ေတြအားလံုးကို ျပင္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ update statement ေရးရင္ WHERE ထည့္ေရးဖို႔ လိုေလ႔ရွိပါတယ္။

Delete Statement

delete from "tablename"
where columnname OPERATOR value [and|or
columnnamex OPERATOR valuex];

Delete statement ကိုေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တို႔ table ထဲက record ေတြကိုျပန္ဖ်က္ခ်င္ရင္ သံုးရမွာပါ။ တခုသိထားဖို႔လိုတာက delete command ကိုသံုးရင္ record (row) တခုလံုးဖ်က္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ column value တစ္ခုထဲကို ဖ်က္ခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ delete command မသံုးရပါဘူး။ update command ကိုပဲသံုးရပါမယ္။ ကဲ ကြၽန္ေတာ္က category table ထဲက record ေတြအားလံုးကို မသံုးခ်င္ေတာ့ဘူး ဆိုပါေတာ့…

DELETE FROM Category

Delete command ကို From နဲ႔ တြဲသံုးပါတယ္၊ ေနာက္မွာေတာ့ ဖ်က္မယ့္ table name ထည့္ေပးရမွာပါ။ record အားလံုးဖ်က္ခ်င္တာမဟုတ္ဘူးဆိုရင္ေတာ့ update command တုန္းကလိုမ်ိဳး Where statement ကိုသံုးျပီး ကိုယ္ဖ်က္ခ်င္တဲ႔ record ရေအာင္ျပန္စစ္ထုတ္ရပါမယ္။
Insert, Update နဲ႔ Delete Statement ေတြဟာ ေရးရတာရွင္းလင္းလြယ္ကူပါတယ္။ တကယ္ရႈပ္တာကေတာ့ Select Statement ပါ။ အခုကြၽန္ေတာ္တို႔ select statement ကိုမသြားခင္ ကြၽန္ေတာ္တို႔ေဆာက္ထားတဲ႔ category နဲ႔ item table ေတြထဲကို data ေလးေတြထည့္ေပးပါဦး။ ဒါမွ select ျပန္လုပ္လို႔ရမွာပါ။ insert command ကိုသံုးေနာ္။

Category Table

CategoryID	CategoryName	Status
1	Computer	Active
2	Stationary	Active
3	Electronic	Active
4	Clothes	Inactive
5	Kitchen wares	Inactive

Item Table

ItemID	ItemName	CategoryID	Price	Balance	Description
1	Sony Optical Mouse	1	2500	10	-
2	A4 Tech Keyboard	1	5000	1	-
3	ViewSonic 17” Flat CRT	1	150000	5	-
4	First Eleven Book	2	500	15	-
5	SONY 32” TV	3	900000	1	-
6	Moon 16” Stand Fan	3	20000	3	-